بیرون زدگی دیسک گردن که به اصطلاح به آن فتق دیسک گردن نیز می گویند به این صورت اتفاق می افتد که مرکز نرم و ژله مانند دیسک های بین مهره ای گردن (حلقه فیبروزوس) بیرون زده باشد یا از طریق حلقه بیرونی سخت (آنولوس فیبروزوس) پاره شود، و به اعصاب مجاور فشار بیاورد و باعث بروز علائمی همچون درد، بیحسی، ضعف، گزگز در گردن، شانه ها، بازوها و دست ها شود. معمولا بیرون زدگی دیسک گردن یا همان فتق دیسک گردن ممکن است برای هر فردی و در هر بازه سنی اتفاق بیافتد. اما در افراد سالخورده به دلیل ساییدگی ستون فقرات بیشتر به چشم می آید. دیسک در بیرون زدگی دیسک گردن، دیسک ها خاصیت ارتجاعی خود را از دست داده و احتمال پارگی ستون فقرات بسیار شایع می باشد.
علل ایجاد بیرون زدگی دیسک گردن
1_ ضعف عضلات گردن
2_ استفاده بیش از حد از رایانه و یا گوشی تلفن همراه که بصورت مکرر وضعیت گردن در حالت نامناسب قرار می گیرد.
3_ خوردن ضربه های شدید و محکم مانند زمین خوردن و یا افتادن از ارتفاع و یا تصادفات رانندگی که باعث آسیب مهره های گردن می شود.
علایم بیرون زدگی دیسک گردن
علایم فتق دیسک گردن معمولا بسته به سن و براساس محل و شدت بیرون زدگی و حتی شرایط جسمی بیمار می تواند متفاوت باشد. که در زیر به چند نمونه اشاره می کنیم:
- بی حسی، گزگز یا سوژش در بازوها و یا دست ها و انگشت ها
- درد در ناحیه گردن که به سمت یک یا هر دو شانه و یا بازو کشیده میشود
- ضعف در بازوها یا دست ها
- مشکل در حرکت بازوها و استفاده از آنها برای کارهای ظریف مانند استفاده از خودکار و یا بستن دکمه های لباس
- خشکی و کاهش دامنه حرکتی گردن
- سردرد هایی که از پشت گردن شروع می شود
- ایجاد سرگیجه یا گیجی شدید
- موارد حاد فتق دیسک گردن باعث بی اختیاری ادرار یا مدفوع می شود.
- علائم این بیماری شبیه به بیماری سندرم تونل کارپال می باشد
در صورت مشاهده هر کدام از این علائم، بهتر است به متخصص فیزیوتراپی یا فیزیوتراپی تخصصی پرسپولیس مراجعه نمایید تا از درمان مناسب برای شما براساس شرایط تان تجویز شده و باعث جلوگیری از پیشرفت بیماریتان شود.
مراحل بیرون زدگی دیسک گردن
دژنرسانس
با افزایش سن و تغییرات شیمیایی بدن باعث خشکی و کاهش انعطاف پذیری دیسک های گردن در هنگام ضربه می شود
برآمدگی دیسک
شکل و محل دیسک های گردن تغییر می کنند و باعث ایجاد برآمدگی هایی در آن ناحیه ها می شود که این برآمدگی ها باعث ایجاد فشار بر روی اعصاب و یا نخاع می شود.
پارگی دیسک
هسته ی ژله ای دیسک دیواره خود را سوراخ کرده اما هنوز در درون دیسک قرار دارد و بیرون نیامده
جدایی هسته از دیسک
هسته ژله ای دیسک از دیواره عبور می کند و وارد کانال نخاعی می شود.که به آن بیرون زدگی دیسک گردن و یا فتق دیسک گردن می گویند.
روش های درمان بیرون زدگی دیسک گردن
روش های درمان بیرون زدگی دیسک گردن براساس شدت و نوع بیرون زدگی متفاوت هست. در بیشتر موارد پزشک متخصص برای بیمار در صورت خفیف بودن فتق دیسک گردن، تجویز به استراحت ، مسکن بدون نسخه، سرما درمانی و گرما درمانی و فیزیوتراپی زیر نظر بهترین فیزیوتراپی همچون دکتر کامران عزتی می نماید.
در بعضی موارد دیگر پزشک ممکن است تزریق های مخصوص از جمله تزریق کورتیکواستروئید یا تزریق استروئید اپیدورال را برای کاهش التهاب و درد تجویز می نماید
و اگر درمان های غیر تهاجمی تاثیر بر روند بهبود بیماری نداشت و در کنار آن دردهای بیمار شدیدتر شد و باعث بروز مشکلات عصبی شد ، عمل جراحی را تجویز می نماید
روش درمانی بیرون زدگی دیسک گردن با فیزیوتراپی
فیزیوتراپی نقش مهمی در درمان فتق دیسک گردن دارد. برای مدیریت درد، بهبود دامنه حرکتی دیسک ها، تقویت عضلات گردن و بازیابی فعالیت های عملکردی تمرکز دارد. در ادامه یک مرور کلی از فیزیوتراپی تخصصی ستون فقرات و دیسک، برای فتق دیسک گردن اشاره کرده ایم:
مدیریت کردن درد
گرما یا سرما درمانی: استفاده از گرما درمانی و یا سرما درمانی می تواند درد و التهاب ناحیه مورد نظر را کاهش دهد.
درمان های دستی: ماساژ ملایم و تحرک در بخش بافت نرم می تواند به کاهش تنش عضلانی و بهبود گردش خون کمک نماید.
ورزش های تسکین دهنده درد: فیزیوتراپ متخصص ورزشهای مخصوص گردن درد را برای تسکین علائم، بیمار در نظر می گیرد.
افزایش دامنه حرکتی
تحرک گردن: فیزیوتراپیست ها با تکنیک های دستی ملایم برای بازگرداندن دامنه طبیعی حرکت گردن بدون ایجاد درد استفاده می کنند.
تمرینات کششی: اعمال نیروی کششی کنترل شده می تواند کانال نخاعی را گشاد کند و فشار روی ریشه عصب را کاهش دهد.
تمرینات گردن: افزایش تدریجی دامنه حرکتی گردن به جلوگیری از سفتی کمک می کند و حرکت طبیعی را تقویت می کند.
تمرینات تقویتی
تقویت عضلات گردن: تمرینات هدفمند مانند ایزومتریک و ایزوتونیک باعث تقویت عضلات گردن، حمایت از ستون فقرات و کاهش درد می شود.
تقویت عضلات مرکزی: تقویت عضلات مرکزی باعث ثبات می شود و به حفظ وضعیت مناسب کمک می کند و فشار روی گردن را کاهش می دهد.
مشاوره ارگونومیک
وضعیت بدنی مناسب: متخصص فیزیوتراپ راهنمایی هایی را برای حفظ وضعیت مناسب هنگام نشستن، ایستادن و خواب به بیمار ارائه می دهند تا فشار بر گردن به حداقل برسد. و باعث تسکین درد شود.
تکنیک های ایمن بلند کردن: آموزش تکنیک های ایمنی بلند کردن اجسام به بیماران برای جلوگیری از آسیب های بعدی داده می شود.
موارد گفته شده در بالا معمولا برای اکثر بیمارانی که به دیسک های خفیف گردنی مبتلا هستند را درمان خواهد نمود .ولی در موراد خاص و شدید بیماران حتما باید عمل جراحی شوند تا بهبودی کامل را پیدا کنند .
کلام پایانی
دیسک گردن یکی از عوارض مرتبط با ستون فقرات گردنی و از انواع مشکلات ستون فقرات است که به دلیل آسیب یا تحلیل دیسک های بین مهره ای رخ میدهد. حال زمانی که دیسک گردن دچار بیرون زدگی یا فتق می شود، مواد نرم داخلی آن و پروتئین های التهابی شروع به نشت به لایه محافظ بیرونی و ستون فقرات می کنند. دیسک بیرون زده اغلب باعث ایجاد درد تیز یا شوک مانند در گردن و بازو می شود که به دلیل التهاب یا فشار روی ریشه عصب های اطراف است و باید حتما بعد از مشاهده نمودن علایمی که در بالا گفتیم به دکتر متخصص و بهترین فیزیوتراپی در رشت مراجعه کنید تا در مراحل ابتدایی با درمانهای مربوطه روند بهبودتان سریعتر انجام شده و بتوانید به زندگی عادی تان برگردید.
